Bilbi ile Evrimi Öğreniyorum - Seçkin Eroğlu & Deniz Hasret Röportajı  

  RSS

Evrim Ağacı Yönetici
(@evrimagaciyonetim)
Yönetici Admin
Katılım: 9 ay önce
Paylaşımlar: 23
26/04/2018 3:38 am  

Forumumuzun ilk röportajını, çocuklar için enfes bir boyama kitabı hazırlayıp, evrimi bu yolla anlatmaya çalışan Seçkin Eroğlu (SE) ve Deniz Hasret (DH) ile yaptık! Eğer bu kitaptan kazanmak isterseniz, buradaki yarışmamızı kaçırmayın!

Umuyoruz röportajımızı beğenerek okuyacaksınız:

foto1

 

Bize birazcık kendinizi tanıtarak başlayabilir misiniz?

SE: 1985 yılında İzmir'de doğdum. İzmir Fen Lisesi’nin ardından, ODTÜ Moleküler Biyoloji ve Genetik Bölümü’nde lisans eğitimi aldım. Doktora çalışmalarını Almanya Leibniz Enstitüsü'nde moleküler bitki fizyolojisi alanında gerçekleştirdim. Farklı toplumsal kesimlere bilimsel bilginin ulaşması için popüler bilim dergilerinde yazarlık ve editörlük yaptım. Halen İzmir Ekonomi Üniversitesi Genetik ve Biyomühendislik Bölümü’nde öğretim üyesi olarak çalışmaktayım.

DH: Ankara Üniversitesi İletişim Fakültesi'nden mezun olduktan sonra, Amerika'da 3,5 yıl yaşadım ve finans ve muhasebe alanında sertifika programı aldım. Çoban isimli fantastik roman çalışmamdan sonra, 4 ana kitaptan oluşacak olan Bilbi ile bilim serisini yazmaya başladım. Şu anda tasarımcı olarak özel sektörde çalışmaktayım. 

 

Eğer ki kitabınızı 15-20 saniyede anlatmanız gerekseydi, nasıl özetlerdiniz?

SE: Sevimli ayı Bilbi bir gün çevresindeki farklı canlı türlerini saymaya kalkar, çok geçmeden yorulur, çevresindeki canlılarda bu kadar çok çeşitlilik olduğunu daha önce fark etmemiştir. Sonra bu kadar canlı türünün nereden çıktığını açıklayan evrimi detaylı olarak anlatmaya başlar. Kitabın sonunda anlaşılıyor ki Bilbi canlı çeşitliliğinin kökenini merak edip üniversiteme gelip evrimi benden öğrenmiş, sonra da çok sevdiği çocuklara anlatabilmek için kitap yazmaya Deniz’i ikna etmiş. 

DH: Dünyada çocuklara bilimi sevdiren ama bunu yaparken onları eğlendiren kaynaklar çok az. Evrim kuramı karmaşık yapısı ile bilinmesi ve çocuklara öğretilmesi gereken konular arasında. Doğada gördüğümüz böylesi önemli bir olguyu çocuklara anlatan ama anlatırken de onları eğlendiren bir çalışmadır Bilbi. 

 

Bilbi örnek 01mod

 

Sizi bu kitabı yazmaya iten ne oldu?

SE: Dünyada evrim kuramı anlatımı okul öncesi çağa kadar inmişken, Türkiye’de müfredattan tamamen çıkarıldı. Dünya’da evrimi müfredatta okutmayan ülkeler listesine, ki bu liste yalnızca Suudi Arabistan'dan ibaretti, geçen seneden itibaren Türkiye de girdi. Türkiye’de eğitim gören bir çocuğun yaşıtlarından geri kalmaması için evrimi ona anlatmanın yollarını bulmamız lazımdı. Siz evrim ağacını kurdunuz, başkası başka bir ucundan tuttu, biz de yaş grubunu iyice düşürmek için Bilbi’yi çıkardık.

DH: Türkiye, Suudi Arabistan ile birlikte Evrim Kuramını müfredatına almayan iki ülkeden birisi. Bu yasaklamalara ve beraberinde gelen ezberci ve sorgulatmayan eğitim sistemine karşı çocuklar için bir şeylerin yapılması gerektiğini düşünmüştüm. Çünkü bu bilgiye sahip olmak, onu paylaştırma sorumluluğunu da beraberinde getiriyor. En önemli itici neden bu sorumluluk duygusu oldu.

 

foto2

 

Bu kitabı yazarken nasıl bir süreçten geçtiniz?

SE: En başta çok eğlenceli bir süreçti. Kitabı hızlıca bitirdik. Sonra her cümle ve her figür üzerine ayrı ayrı saatlerce tartışmaya ve yeniden yeniden değiştirmeye başladık. Eğlence daha çok sorumluluğa dönüştü. Farklı disiplinlerden abartısız onlarca insanla kitap üzerinde çalıştık. Yazı içindeki anlamı artırmak ama metnin uzunluğunu değiştirmemek için büyük çaba sarf ettik. Tek amacımız kalıcı bir eser çıkarmaktı. Benim çocukluğumda dil öğrenmek için ‘Cin Ali’ isimli bir kitap serisinden yararlanırdık. Annem de Cin Ali’lerden öğrenmiş okumayı. Şimdi kitapçıya gittiğinizde hala Cin Ali serisinin tamamını bulmak mümkün, yeğenim Timur da Cin Ali’leri okuyacak. Bu kalıcılık kalitenin göstergesi, Bilbi’nin de kalıcı olmasını istiyoruz.

DH: Öncelikle günümüz bilim dünyasında önemli konuları belirlemeye çalıştım. Evrim Kuramı, Yapay Zeka, Kuantum ve Kozmoz ile GDO bunların başında geliyordu. İlk çalışmayı Evrim Kuramı ile başlattık. Kitap 32 sayfadan oluşuyor. İlk giriş sayfası ile sonra Hoşçakalın sayfasını saymazsak, geriye kalan 30 sayfanın yarısı boyama diğer yarısı ise konu anlatımı olarak belirlendi. Evrimi anlatabileceğimiz konuları 15 sayfaya sığdırmaya çalıştık. Görsellerin seçilmesi ve metinlerin yeniden gözden geçirilmesinden sonra, biten ön-çalışma alanında uzman insanlara yönlendirildi. Onların da verdiği değerli eleştiriler ile çalışma tamamlanmış oldu. 

 

Bu kitabın yazımıyla ilgili en zor ve en eğlenceli kısımlar nelerdi?

SE: En eğlenceli kısım Deniz’den gelen kitabın ilk taslağını görünce yaşadığım heyecan ve mutluluktu. Bir plan kurmuştuk, ama pek çok plan gibi yalnızca sözde kalabilirdi. En zor kısım hangisiydi? Kitabın hazırlanması ne kadar eğlenceliyse yayıma hazırlanması ve tanıtılması o kadar zorlayıcıydı. Halen bir yandan akademik görevlerimle uğraşıp öbür taraftan, kalan zamanımın hemen tamamında kitabın yayılması için uğraşıyorum. Neyse ki bu aşamada bize yardım eden, kitabımız için eğitim dernekleriyle, bağlantılı oldukları ilk okullarla konuşan gönüllü onlarca insan çıktı.

DH: En zor yanı metinlerin hazırlanması oldu tabii ki... Karmaşık yapıyı anlatmaya çalıştığınız zaman indirgemeci bir sorun ile karşılaşıyorsunuz doğal olarak. Anlatmalısınız ama indirgemeci yaklaşımdan da uzak durmalısınız. Metinlerin yanında kullanılan görseller çocuğun anlamasını kolaylaştırıcı bir etken oluyor. Evrimi bütün konuları ile anlatamıyorsunuz tabii ki... Bu nedenle aşırı bir mükemmellik ile yola çıkarsanız, daha baştan kaybedebilirsiniz. Önemli olan çocuğu Evrim konusuna aşina etmek ve bu konuyu araştırması yönünde teşvik edici anlatımlarda bulunmak. Ayrıca, "Küresel Isınma" gibi sosyal mesajlar da verildi kitapta. Kitabın yazım ve basım aşaması zor oldu. Fakat eğlenceli bir yan varsa, o da kitabın çocuklara ulaştırmadaki keyif. Tüm zahmetinize değiyor çünkü... 

 

foto3

 

Siz ne tür kitaplar okumaktan hoşlanırsınız? Örneğin şu anda ne okuyorsunuz veya en son neyi okudunuz?

SE: Çocukken Cumhuriyet gazetesinin verdiği, Cumhuriyet’in ilk yıllarında dilimize kazandırılan krem rengi ucuz kapaklı kitapların hemen hepsini okudum. Kafama estikçe açıp Nazım Hikmet’in saman sarısı şiirini okurum. Moralim bozuksa Sait Faik Abasıyanık öyküsü okurum. Şimdilerde çalışma alanım da olduğu için tarım ile ilgili popüler kitaplar ve ünlü ziraatçilerin biyografilerini okuyorum.

DH: Ben popüler bilim, tarih ve edebiyat okumayı seviyorum. Fakat ders kitaplarını da okuduğum oluyor. Örneğin en son bitirdiğim kitap "Evrimsel Tıbbın İlkeleri," kitabı oldu. Şu anda "Son Moda Saçmalıklar, Kuantum Sınırında Yaşam, Siyah Öfke" kitapları ile Üç İstanbul romanını okuyorum. 

 

Bilbi örnek 1

 

Şu anda üzerinde çalıştığınız yeni bir proje var mı?

SE: Bilbiyi seri haline getirmeye çalışıyoruz, ama bunun için Bilbi’yle evrimi öğreniyorum kitabının bilimseverlerce sahiplenildiğini görmek istiyoruz.

DH: Yazmak istediğim Derviş romanı var. Fakat bu Bilbi ile bilim serisi kitapları araya girdi. Bilbi'de Evrim konusu anlatıldı. Şimdi diğer çalışmaları gerçekleştirmek için bir kaç biliminsanı ile iletişime geçmeye çalışacağım. Son günlerdeki işimdeki yoğunluk gereği bunu yapamadım. Öncelikli amacım Bilbi ile Bilim serisini bitirmektir; fakat söylemek isterim ki, bu Bilbi'nin ne kadar sahiplenildiğine bağlı olacak. İlgi görür ise devamı tabii ki gelecektir. Bilbi'yi hep birlikte var edeceğiz aslında.

 

foto4

 

Okurlarınıza veya genel olarak Türkiye’deki bilimseverlere neler söylemek istersiniz?

SE: Evrimin bütün dünyada okul müfredatında yer alırken Türkiye’de müfredattan çıkarılması, bizi çocuklarımıza evrimi dışardan anlatmamızı zorunlu kıldı. Gençler diğer alanlarda iyi kötü yabancı yaşıtlarıyla yarışabilir, fakat evrimi öğrenmezlerse biyolojide yaya kalacaklar. Bu bilinçle çevrenizdeki genç ve çocuklara hediye almayı düşündüğünüzde, giysi vb. gibi şeyler almaktansa gerçek ihtiyaçları olan evrim anlatan kitaplar almayı tercih edin. Kitabımızı internet üzerinden satın alabilir veya toplu alımlar için [email protected] adresinden bize ulaşabilirsiniz.

DH: Özellikle sosyal medya çağında yanlış bilgiler ve yalan haberler daha hızlı yayılıyor. İnsan o anki tepki ile buna kanabiliyor. Bu hepimizde oluyor sanırım. Olabildiğince anlatılan olayın veya haberlerde dile getirilmiş bilginin sorgulanmasıdır. Bilbi'yi çocuklarına almak isteyen ailelere ise önerim çocukları ile birlikte okumalarıdır. Teknoloji özellikle tablet ve cep telefonlarında oynan oyunlar çocukların vaktini tamamen almakta. Çocuğu bir bağımlı haline getirmekte.

Bilbi örnek 4
Bilbi örnek 2
Bilbi örnek 3


CevapAlıntıla
Share:
  
Çalışıyor

Lütfen Giriş Yap veya Kayıt Ol